İptal Davası

image 119

Vergi davası, ilke olarak, iptal davası niteliğini taşır ve bu niteliği ile inşai dava kimliğini kazanır, istisnai olarak da tam yargı davası niteliğine bürünür; son durumda vergi davası aynı zamanda bir edim davasıdır;ancak vergi uyuşmazlıkları, vergi borcunun esası ile cezasına ilişkindir.

Bir idari işlem nedeniyle vergi mahkemesinde iptal ve tam yargı (tazminat) davası birlikte açılabileceği gibi yalnızca iptal davası veya yalnızca tam yargı davası da açılabilir. Ayrıca ilk önce iptal davası açılıp bu davanın karara bağlanması üzerine kararın tebliğinden itibaren, karara karşı kanun yollarına başvurulmuşsa kanun yolu aşamasında verilen kararın tebliğinden itibaren, bir idari işlemin icrası nedeniyle doğan zararlardan dolayı icra tarihinden itibaren dava açma süresi içerisinde tam yargı davası açılabilir.

Vergi davalarında dava konusu edilen idari işlemler genellikle,

Vergi/ceza ihbarnamesi,
Ödeme emri,
Haciz,
İhtiyati tahakkuk,
İhtiyati haciz,
Vergi hatası kapsamında yapılan düzeltme-şikâyet başvurusunun reddine ilişkin işlem,
İhtirazi kayıtla verilen beyanname üzerine yapılan tahakkuk işlemi,
Gümrük vergilerine ilişkin vergi davalarında ek tahakkuk ve/veya ceza kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin işlem, geri verme/ kaldırma başvurusunun reddedilmesine vaki itirazın reddine ilişkin işlem,
Gümrük idaresince alınan idari karara vaki itirazın reddine ilişkin işlem,
Vergi borçlarıyla ilgili uzlaşma talebinin reddine ilişkin işlem,
Vergi iadesinin yapılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlem,
Vergi mükellefiyeti ile ilgili tesis edilen idari işlemler,
Özel esaslara tabi mükellefler listesine veya KDV iadeleri yönünden özel esaslara tabi mükellefler listesine alınmasına ilişkin işlem gibi idari işlemlerdir.
Bu idari işlemler; vergi daireleri, Gelir İdaresi Başkanlığı, gümrük idareleri ve belediyeler tarafından tesis edilir.

Vergi mahkemelerinin yargılama yetkisi, idari işlemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlı olup, vergi mahkemelerince yerindelik denetimi yapılamaz.

Birden fazla işlem dava konusu edilmek istendiğinde kural olarak her idari işlem aleyhine ayrı ayrı dava açılır. Ancak aralarında maddi veya hukuki yönden bağlılık ya da sebep-sonuç ilişkisi bulunan birden fazla işleme karşı tek dava açılabilir.

Not: İlgili mevzuat çerçevesinde genel hatlarıyla açıklama yapılmıştır. Detaylı bilgi için Büromuzla iletişime geçebilirsiniz.