Kira Artış Oranı Hesaplayıcı
ADİL HUKUK & DANIŞMANLIK
- Kira Artış Oranı Hesaplayıcı
- Kira Artışının Yasal Dayanağı (TBK m.344)
- Kira Artışı Nasıl Hesaplanır?
- 2026 Yılı Güncel TÜFE Oranları
- %25 Tavan Sınırı: Tarihçe ve Güncel Durum
- 5 Yılı Aşan Sözleşmelerde Kira Tespiti
- Kira Tespit Davası
- Kiracı ve Ev Sahibi Hakları
- Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
- İlgili Mevzuat
📜 Yasal Bilgilendirme
TBK m.344/1 (5 yıldan kısa sözleşmeler): Tarafların yenilenen kira dönemlerinde uygulanacak kira bedeline ilişkin anlaşmaları, bir önceki kira yılında tüketici fiyat endeksindeki (TÜFE) on iki aylık ortalamalara göre değişim oranını geçmemek koşuluyla geçerlidir.
TBK m.344/3 (5 yılı aşan sözleşmeler): 5 yılı aşan sözleşmelerde ve bundan sonraki her 5 yılın sonunda, hakim TÜFE oranını, kiralananın durumunu ve emsal kira bedellerini göz önünde bulundurarak yeni kira bedelini belirler.
%25 Tavan Sınırı (Geçici Uygulama — SONA ERDİ): 7409 sayılı Kanun ile getirilen ve 7456 sayılı Kanun ile uzatılan %25 kira artış tavan sınırı yalnızca 11 Haziran 2022 – 1 Temmuz 2024 tarihleri arasında konut kiraları için geçerli olmuştur. 1 Temmuz 2024 itibarıyla bu uygulama sona ermiş olup, artık kira artışlarında TÜFE oranı üst sınır olarak uygulanmaktadır.
Veri Kaynağı: TÜFE yıllık yüzde değişim oranları TCMB / TÜİK resmi verilerine dayanmaktadır. TBK m.344’te geçen “12 aylık ortalamalara göre değişim oranı”, yıllık yüzde değişimden farklı hesaplanabilir. Kesin oran için TÜİK’in kira artış oranı duyurularını takip ediniz.
Kira Artışının Yasal Dayanağı (TBK m.344)
Türkiye’de konut ve çatılı işyeri kiralarında artış oranı, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 344. maddesi ile düzenlenmektedir. Bu madde, kiracıları fahiş kira artışlarından korumak amacıyla kira bedelinin yenilenmesine bir üst sınır getirmektedir.
TBK m.344’ün temel ilkesi şudur: Kira sözleşmesinin yenilendiği dönemde uygulanacak artış oranı, bir önceki kira yılında gerçekleşen TÜFE’nin 12 aylık ortalamalara göre değişim oranını aşamaz. Bu oran, tarafların üzerinde anlaşabileceği azami sınırı belirler.
Kira Artışı Nasıl Hesaplanır?
Yasal kira artışını hesaplamak için aşağıdaki adımlar izlenir:
Adım 1: Kira Yenileme Ayını Belirleyin
Kira sözleşmenizin yenileneceği ay, genellikle sözleşmenin başladığı aydır. Örneğin, 1 Mart 2025’te başlayan bir sözleşme, 1 Mart 2026’da yenilenecektir.
Adım 2: İlgili TÜFE Oranını Bulun
Kira yenileme ayından bir önceki aya ait TÜFE oranı dikkate alınır. Örneğin, Mart 2026’da yenilenecek bir kira için Şubat 2026 TÜFE oranı kullanılır.
Adım 3: Yeni Kirayı Hesaplayın
Formül son derece basittir:
Örnek: Mevcut kira 20.000 TL, TÜFE oranı %30,65 ise:
Yeni Kira = 20.000 × 1,3065 = 26.130 TL (azami)
Hesaplanan tutar azami (üst sınır) değerdir. Taraflar bu tutarın altında anlaşabilir, ancak üzerinde anlaşamazlar. Üst sınırı aşan bir kira artışı kararlaştırılmış olsa bile, aşan kısım geçersiz sayılır ve kiracı yalnızca yasal sınıra kadar olan kısmı ödemekle yükümlüdür.
2026 Yılı Güncel TÜFE Oranları
Aşağıda, kira artış hesaplamasında kullanılan TÜFE yıllık değişim oranları yer almaktadır. Veriler TCMB ve TÜİK resmi kaynaklarından alınmıştır.
2026 TÜFE Yıllık Değişim (%)
- Ocak 2026: %30,65
2025 TÜFE Yıllık Değişim (%)
- Aralık 2025: %30,89 · Kasım: %31,07 · Ekim: %32,87
- Eylül 2025: %33,29 · Ağustos: %32,95 · Temmuz: %33,52
- Haziran 2025: %35,05 · Mayıs: %35,41 · Nisan: %37,86
- Mart 2025: %38,10 · Şubat: %39,05 · Ocak: %42,12
2025 yılı boyunca TÜFE oranı istikrarlı bir düşüş trendi göstermiş, Ocak’taki %42,12’den Aralık’ta %30,89’a gerilemiştir. Bu durum, 2025’in ikinci yarısında kira yenilenen kiracılar için görece daha düşük artış oranları anlamına gelmiştir.
%25 Tavan Sınırı: Tarihçe ve Güncel Durum
Türkiye’de yüksek enflasyon döneminde kiracıları korumak amacıyla geçici bir yasal düzenleme yapılmış ve konut kiralarında %25 tavan sınırı uygulanmıştır. Bu düzenlemenin kronolojisi:
5 Yılı Aşan Sözleşmelerde Kira Tespiti
TBK m.344/3 uyarınca, kira sözleşmesi 5 yılı aştığında özel bir durum ortaya çıkar. Bu durumda ev sahibi, kira bedelinin emsal kira bedelleri, kiralananın durumu ve TÜFE oranı dikkate alınarak yeniden belirlenmesini talep edebilir.
5 Yıl Kuralı Nasıl İşler?
- İlk 5 yıl: Her yıl TÜFE oranıyla sınırlı artış yapılabilir
- 5. yılın sonunda: Ev sahibi kira tespit davası açarak emsal bedel üzerinden yeni kira isteyebilir
- Sonraki her 5 yılın sonunda: Aynı hak tekrar doğar
Pratikte bu kural, uzun süreli kiracılarda kira bedelinin piyasa değerinin altında kaldığı durumlarda ev sahiplerinin hak kaybını önlemek için konulmuştur. Hakim, yeni bedeli belirlerken TÜFE ile bağlı değildir; emsal bedelleri ve kiralananın güncel durumunu serbestçe değerlendirir.
Kira Tespit Davası
Kira tespit davası, TBK m.344 ve m.345 kapsamında kira bedelinin mahkeme tarafından belirlenmesini sağlayan bir hukuki yoldur. Hem kiracı hem de ev sahibi bu davayı açabilir.
Kimler Açabilir?
- Ev sahibi: Kira bedelinin emsal değerlerin altında kaldığını düşünüyorsa
- Kiracı: Ev sahibinin talep ettiği artışın yasal sınırı aştığını düşünüyorsa
Ne Zaman Açılmalı?
Kira tespit davasının etkin olabilmesi için zamanlama kritiktir:
- Yeni kira döneminin başlangıcından en az 30 gün önce dava açılmalı veya karşı tarafa yazılı ihtarname gönderilmelidir
- İhtarname gönderildiyse, dava yeni dönemin sonuna kadar açılabilir
- Süresinde açılan dava, yeni dönemin başından itibaren geçerli kira bedelini belirler
Mahkeme Neyi Değerlendirir?
- TÜFE 12 aylık ortalamalara göre değişim oranı
- Emsal kira bedelleri (aynı bölgedeki benzer taşınmazların kira fiyatları)
- Kiralananın fiziksel durumu, konumu ve özellikleri
- Sözleşmenin süresi ve tarafların durumu
Kiracı ve Ev Sahibi Hakları
Kiracının Hakları
- TÜFE üst sınırı: 5 yıldan kısa sözleşmelerde ev sahibi TÜFE oranının üzerinde artış yapamaz; yapsa bile geçersizdir
- Fazla ödeme iadesi: Yasal sınırın üzerinde ödeme yapan kiracı, fazla ödediği tutarı geri isteyebilir
- 10 yıllık koruma: Ev sahibi, belirsiz süreli sözleşmelerde dahi kiracıyı ancak 10 yıllık uzama süresinin sonunda sebep göstermeksizin tahliye edebilir
- Kira tespit davası: Ev sahibinin talep ettiği artış yasal sınırı aşıyorsa, kiracı da kira tespit davası açabilir
Ev Sahibinin Hakları
- TÜFE oranında artış: Her yıl en az TÜFE oranında kira artışı talep edebilir
- 5 yıl sonunda emsal tespiti: 5 yılı aşan sözleşmelerde emsal kira bedeli üzerinden kira tespit davası açabilir
- Tahliye davaları: Kiracının kira borcunu ödememesi, eve zarar vermesi veya ihtiyaç nedeniyle tahliye talep edebilir
- Yeni malik tahliyesi: Taşınmazı satın alan yeni malik, 6 ay içinde ihtarname göndererek 6 ay sonunda tahliye davası açabilir
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
İlgili Mevzuat
Kira artışı ve kira hukuku ile ilgili temel yasal düzenlemeler:
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) m.339-356: Konut ve çatılı işyeri kiralarına ilişkin özel hükümler. Kira bedeli artışı m.344, kira tespit davası m.345, tahliye m.350-356’da düzenlenmektedir.
- 7409 sayılı Kanun (11 Haziran 2022): Konut kiralarında %25 tavan sınırı getiren geçici düzenleme. TBK’ya eklenen geçici madde ile uygulamaya konulmuştur.
- 7456 sayılı Kanun (14 Temmuz 2023): %25 tavan sınırını 1 Temmuz 2024’e kadar uzatan düzenleme.
- Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar: Döviz cinsinden kira sözleşmesi yasağına ilişkin düzenlemeler.
TÜFE verileri, TÜİK tarafından her ayın 3’ünde açıklanır ve TCMB EVDS (Elektronik Veri Dağıtım Sistemi) üzerinden de yayımlanır.
