Yabancıların Türkiye’de Boşanma Davası: Hangi Hukuk Uygulanır, Süreç Nasıl İşler? (2026)
Kısa cevap: Türkiye’de yaşayan yabancılar Türk mahkemelerinde boşanabilir. Ancak dava yabancılık unsuru taşıdığı için mahkeme önce hangi ülkenin hukukunun uygulanacağını belirler. MÖHUK m. 14’e göre boşanma sebepleri ve hükümleri eşlerin ortak milli hukukuna tabidir; eşler farklı vatandaşlıktaysa ortak mutad mesken hukuku, o da yoksa Türk hukuku uygulanır. Yargıtay, bu kurala uyulmadan Türk hukukunun uygulandığı kararları bozmaktadır.
Bu rehber; Türkiye’de yaşayan Özbek, Türkmen, Azerbaycanlı, Kırgız, Rus, Ukraynalı, Filipinli ve diğer yabancı eşler ile yabancıyla evli Türk vatandaşları için hazırlanmıştır.
Türkiye’de boşanmak mı istiyorsunuz?
Sizin ve eşinizin uyruğunu, nerede evlendiğinizi ve çocuk olup olmadığını WhatsApp’tan yazın.
1. Hangi ülkenin hukuku uygulanır?
Hâkim, Türk kanunlar ihtilafı kurallarını ve bu kurallara göre yetkili yabancı hukuku re’sen uygular (MÖHUK m. 2). Örneğin iki eş de Özbekistan vatandaşıysa, Türkiye’de açılan davada kural olarak Özbek hukuku uygulanır; tarafların Türk hukukunun uygulanmasını istemesi bunu değiştirmez. Yargıtay, iki İngiliz vatandaşı eş bakımından tarafların talebi üzerine Türk hukukunun uygulandığı kararı bu nedenle bozmuştur.
Yabancı hukukun ilgili hükmü Türk kamu düzenine açıkça aykırıysa (örneğin kadına boşanma hakkı tanımayan düzenlemeler) bu hüküm uygulanmaz ve gerekirse Türk hukuku uygulanır (MÖHUK m. 5).
2. Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma
Anlaşmalı boşanmada evlilik en az bir yıl sürmüş olmalı, eşler birlikte başvurmalı veya biri diğerinin davasını kabul etmeli, hâkim tarafları bizzat dinlemeli ve velayet, nafaka, mal paylaşımı gibi konuları düzenleyen protokolü uygun bulmalıdır (TMK m. 166/3). Çekişmeli boşanmada ise kusur, tanık ve delillerle tartışılır; süreç daha uzundur.
Yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son altı aydır birlikte oturdukları yer aile mahkemesidir (TMK m. 168). Evliliğiniz yurt dışında yapıldıysa önce evliliğin belgelenmesi gerekir.
3. Adım adım süreç
Türkiye’de alınan boşanma kararının kendi ülkenizde de tanınması gerekebilir. Aksi hâlde Türkiye’de boşanmış, ülkenizde evli görünebilirsiniz.
4. Boşanma ikamet iznini nasıl etkiler?
- Türk vatandaşıyla evliliğe dayalı aile ikamet izni, boşanmayla dayanağını kaybeder.
- En az üç yıl aile ikamet izniyle kalmış yabancı eşe kısa dönem ikamet izni verilebilir; aile içi şiddet mağduriyeti mahkeme kararıyla sabitse üç yıl şartı aranmaz (YUKK m. 34/6).
- Türk vatandaşı çocuğunuz varsa, çocuğun yüksek yararı gerekçesiyle insani ikamet izni gündeme gelebilir.
5. Mahkeme kararlarından
- Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E. 2019/4761, K. 2019/10295, T. 16.10.2019: İki eşin de İngiliz vatandaşı olduğu davada, tarafların talebi gerekçesiyle Türk hukukunun uygulanması doğru bulunmamış; ortak milli hukuk olan İngiliz hukukunun uygulanması gerektiği belirtilerek karar bozulmuştur.
- Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E. 2022/3797, K. 2022/5646, T. 13.06.2022: Eşlerin vatandaşlıkları belirlenerek önce ortak milli hukukun, ayrı vatandaşlıkta ortak mutad mesken hukukunun, o da yoksa Türk hukukunun uygulanması gerektiği vurgulanmıştır.
- Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E. 2023/4599, K. 2024/1413, T. 04.03.2024: İran vatandaşı eşlerin davasında, kadına irade tanımayan yabancı hukuk düzenlemesinin kamu düzenine aykırı bulunarak Türk hukukunun uygulandığı ilk derece kararı incelenmiştir.
Sıkça sorulan sorular
Yabancılar Türkiye’de boşanabilir mi?
Evet. Türkiye’de yerleşim yeri olan yabancılar Türk aile mahkemelerinde boşanma davası açabilir (TMK m. 168).
İki eş de yabancıysa hangi hukuk uygulanır?
MÖHUK m. 14’e göre eşlerin ortak milli hukuku uygulanır; farklı vatandaşlıktaysalar ortak mutad mesken hukuku, o da yoksa Türk hukuku uygulanır.
Yabancılar anlaşmalı boşanabilir mi?
Evet. Uygulanacak hukuk izin verdiği ölçüde; Türk hukukunda en az bir yıllık evlilik, ortak başvuru ve hâkimin uygun bulduğu protokol gerekir (TMK m. 166/3).
Boşanınca ikamet iznim ne olur?
Evliliğe dayalı aile ikamet izni dayanağını kaybeder. En az üç yıl aile ikamet izniyle kalanlar kısa dönem ikamet iznine geçebilir; aile içi şiddet mağdurları için bu süre aranmaz (YUKK m. 34/6).
Türkiye’de aldığım boşanma kararı ülkemde geçerli mi?
Kendiliğinden değil. Kararın kendi ülkenizin kurallarına göre orada da tanınması gerekebilir.
Hukuki destek
Adil Law; yabancılar hukuku, aile hukuku ve nüfus işlemleri alanında yabancılara ve Türk vatandaşı eşlerine bilgilendirme ve hukuki danışmanlık hizmeti vermektedir. Türkçe, Rusça, Özbekçe, Türkmence veya İngilizce yazabilirsiniz.
💬 WhatsApp’tan yazın: +90 553 616 66 25
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki mütalaa niteliği taşımaz; her dosya kendi koşullarıyla değerlendirilir. Kaynaklar: 5718 sayılı MÖHUK m. 2, 5, 14; 4721 sayılı TMK m. 166, 168; 6458 sayılı YUKK m. 34; Yargıtay 2. HD kararları. Son güncelleme: 25.10.2026.
İlgili yazılar
- Yurt dışında yapılan evliliğin Türkiye’de geçerliliği
- Evlilik dışı doğan çocuğun tanınması ve babalık davası
- Yurt dışında alınan boşanma kararının Türkiye’de tanınması
- Türk vatandaşlığı alanlar için isim ve soyadı değiştirme davası
- Türk vatandaşı çocuğu olan yabancıya ikamet izni
- Pasaportu biten yabancılara insani ikamet ve çalışma izni
Русский · O’zbekcha · Türkmençe · English – kısa özet
🇷🇺 Развод иностранцев в Турции
Иностранцы, проживающие в Турции, могут развестись в турецком суде по семейным делам. Согласно ст. 14 Закона № 5718 применяется общее национальное право супругов; при разном гражданстве – право общего места жительства, иначе – турецкое право. Развод может повлиять на семейный ВНЖ: после 3 лет семейного ВНЖ возможен переход на краткосрочный ВНЖ, а жертвам домашнего насилия этот срок не нужен.
🇺🇿 Chet elliklarning Turkiyada ajrashishi
Turkiyada yashovchi chet elliklar Turkiya oila sudida ajrashishi mumkin. 5718-sonli Qonunning 14-moddasiga koʻra er-xotinning umumiy milliy huquqi qoʻllanadi; fuqaroligi har xil boʻlsa – umumiy yashash joyi huquqi, aks holda Turkiya huquqi. Ajrashish oilaviy ikametga taʼsir qiladi: 3 yillik oilaviy ikametdan keyin qisqa muddatli ikametga oʻtish mumkin, oilaviy zoʻravonlik qurbonlari uchun bu muddat talab qilinmaydi.
🇹🇲 Daşary ýurtlylaryň Türkiýede aýrylyşmagy
Türkiýede ýaşaýan daşary ýurtlylar Türkiýäniň maşgala kazyýetinde aýrylyşyp bilerler. 5718 belgili Kanunyň 14-nji maddasyna görä är-aýalyň umumy milli hukugy ulanylýar; raýatlyklary dürli bolsa umumy ýaşaýyş ýeriniň hukugy, bolmasa Türkiýäniň hukugy. Aýrylyşmak maşgala ikametine täsir edýär: 3 ýyllyk maşgala ikametinden soň gysga möhletli ikamete geçmek mümkin, maşgala zorlugynyň pidalary üçin bu möhlet talap edilmeýär.
🌐 Divorce for foreigners in Türkiye
Foreigners living in Türkiye can divorce before Turkish family courts. Under Article 14 of Law No. 5718, the spouses’ common national law applies; if they have different nationalities, the law of their common habitual residence applies, otherwise Turkish law. Divorce affects a family residence permit: after 3 years on a family permit you may switch to a short-term permit, and victims of domestic violence are exempt from that period.